Przejdź do głównej treści Przejdź do wyszukiwarki

CO SKRYWA SIENNICKA ZIEMIA?

Utworzono dnia 29.07.2020

O najdawniejszym pobycie człowieka na terenie Siennicy i okolic świadczą pozostałości jego działalności, odkryte w czasie badań archeologicznych (powierzchniowych oraz wykopaliskowych). Bardzo często różnego rodzaju znaleziska pojawiają się w czasie prac budowlanych i rolniczych. Informacje o nich trafiały do odpowiednich służb, jak również do nauczycieli. Z takich znalezisk powstawały w szkołach kolekcje narzędzi krzemiennych, kamiennych oraz naczyń glinianych, pradziejowych wyrobów metalowych i dawnych monet. Wiele tego rodzaju eksponatów możemy obejrzeć także w Muzeum Siennickich Szkół. Najstarsze świadectwa osadnictwa, pochodzące z okresu mezolitu (tzw. kultura świderska, komornicka, janisławicka) to pozostałości obozowisk i znajdowane nad Świdrem krzemienne narzędzia ówczesnych myśliwych. Świder i jego dopływy były naturalnymi miejscami, wokół których skupiała się również późniejsza działalność człowieka. Na naszym terenie znajdowano także neolityczne narzędzia krzemienne, siekierki z kamienia gładzonego i fragmenty naczyń glinianych pierwszych rolników, świadczące o ich obecności. W tym okresie szczególnie ceniono warunki glebowe oraz łatwy dostęp do wody, hodowano bydło i świnie, wspierano się również myślistwem, rybołówstwem oraz zbieractwem. Z epoką neolitu wiąże się np. domniemane umocnienia ziemne w okolicy Truszczyna. Z kolei z epoką brązu na naszym terenie wiążą się głównie znaleziska kultury łużyckiej (XIII w. p.n.e.) oraz nieco młodszej kultury trzcinieckiej. Z wczesną epoką żelaza kojarzyć należy częste znaleziska pozostałości po ludności kultury grobów kloszowych z V-II w. p.n.e. Wyróżniała się ona charakterystyczną formą pochówku ciałopalnego, gdzie spopielone kości zmarłego umieszczano w urnie, którą z kolei przykrywano misą, zabezpieczano wielkimi glinianymi naczyniami, tzw. kloszami, obstawiano kamieniami i zasypywano w ziemi. Pozostałości takich cmentarzysk znamy m.in. z Siennicy (znaleziono trzy całe naczynia) i Starogrodu; w niedalekim Transborze (gm. Latowicz) przebadano zaś ok. 140 grobów. Także z okresu rzymskiego (kultura przeworska od III w. p.n.e. do przełomu er) pochodzą znaleziska luźne, przypadkowe (głównie monety), poświadczające obecność osadnictwa ludności, która zajmowała się np. wytopem żelaza. Miejsce ludności kultury przeworskiej zajęła następnie społeczność wiązana z plemionami gockimi, wędrującymi z północy w kierunku Morza Czarnego. Po ich odejściu i przerwie osadniczej (od poł. V do poł. VI-VII w.), kolejnymi mieszkańcami tych ziem stopniowo stawali się Słowianie. Zajmowali oni nowe tereny poprzez wypalanie roślinności. W pierwszym okresie uprawiano zboża, len, konopie oraz warzywa. Hodowano zaś bydło, świnie, owce, kozy oraz drób. Preferowano miejsca w pobliżu rzek i strumieni, mieszkano w ziemiankach, półziemiankach oraz chatach naziemnych, tworzących małe osiedla, później także budowano osady i grody obronne (Starogród). Przełomowym momentem stało się przyjęcie chrześcijaństwa, co wiąże się m.in. ze zmianą obrządku pogrzebowego. Z okresu XI-XIII w. pochodzą znaleziska z cmentarzyska szkieletowego w Starogrodzie, świadczące o znaczeniu tego ośrodka oraz o rozwiniętej sieci osadniczej. W wielu miejscowościach naszej gminy również pojawiają się drobne, luźne znaleziska ceramiki z tego okresu. Osadnictwu nie sprzyjało znaczne zalesienie terenu, było bardzo rozproszone, powstawały jedynie małe enklawy w miejscach bardziej dogodnych, także obronnych. Ziemie te narażone były również na częste najazdy zbrojne sąsiednich ludów (Litwini, Jadźwingowie). Sytuacja uległa zmianie wraz z podpisaniem układu w Krewie oraz późniejszym zwycięstwem nad Krzyżakami. Od początku XV w. nasila się bowiem kolonizacja ziem tzw. Mazowsza leśnego z Mazowsza czerskiego. Stamtąd, wzdłuż Świdra i jego dopływów rozpoczyna się zasiedlanie, tworzenie sieci większości współczesnych osad. Stamtąd również pochodzi większość pierwszych właścicieli miejscowych dóbr, a więc Cieciszowscy (rycerz Daćbóg, właściciel Siennicy), późniejsi Rudzieńscy (wywodzący się od Jana z Gościańczyc, właściciela Mińska), Oborscy, czy Dłużewscy.

Waldemar Piekarski

CO SKRYWA SIENNICKA ZIEMIA?

Utworzono dnia 29.07.2020, 08:10

Zegar

Kalendarium

Rok wcześniej Miesiąc wcześniej
Październik 2020
Miesiąc później Rok później
Pon Wt Śr Czw Pt Sb Nie
28 29 30 1 2 3 4
5 6 7 8 9 10 11
12 13 14 15 16 17 18
19 20 21 22 23 24 25
26 27 28 29 30 31 1

Imieniny