Przejdź do głównej treści Przejdź do wyszukiwarki

ŚCIEŻKA, DRÓŻKA, DROGA

Utworzono dnia 29.07.2020

 

Pierwotna sieć dróg w tej części gminy Siennica prawie nie uległa zmianie aż do dziś. Aż do lat osiemdziesiątych ubiegłego wieku pierwotna była również ich nawierzchnia: piaszczysta latem, ale błotnista wiosną i jesienią oraz zasypana śniegiem zimą. Jedynie „droga dworska” od Dłużewa, przez Lasomin do Nowodworu wyróżniała się wśród nich. Na najstarszych, pochodzących z końca XVIII wieku, mapach przebiega ona w taki sam sposób, jak obecnie. Pierwotnie mogła ona być ścieżką omijającą różne przeszkody, wydeptaną zimą przez zwierzęta, później pieszych, konnych, rozjeżdżoną przez wozy. Stopniowo podwyższana, utwardzana i naprawiana, w końcu obsadzona została drzewami (klonami, jesionami, ale także porośnięta przez naturalnie rosnące wierzby i olchy), dającymi cień podróżnym. Od zabudowań Dłużewa biegła prosto do granicy z Lasominem, następnie przecinała dolinę Sienniczki, kilkukrotnie skręcając wychodziła w kierunku Nowodworu i Gągoliny, później zaś groblą w bagiennym, podmokłym terenie dochodziła do drogi Nowodwór – Mrozik. Była ważnym szlakiem łączącym sąsiadujące ze sobą majątki ziemskie należące pierwotnie do tutejszych znamienitych rodów. Właścicielami tych dóbr byli m.in.: Kazimierz Dłużewski, Dzwonkowscy, Antoszewscy, Hennebergowie i Bełkowscy w Nowodworze, rodziny Cieciszewskich, Puszetów i Carossich w Lasominie oraz dziedziczący po sobie członkowie rodziny Dłużewskich w Dłużewie. Rodziny te łączyły bliskie stosunki sąsiedzkie, czasem przyjacielskie, wspólne działania patriotyczne (np. udział w Powstaniu Styczniowym, przygotowania do „Akcji Burza” w 1944 r.), ale również rodzinne. Córka właściciela Nowodworu Stanisława Dzwonkowskiego – Józefa, poślubiła bowiem w 1839 r. Erazma Adolfa Dłużewskiego, syna Kazimierza. Z kolei Ludwika Bronisława Carossi - córka właściciela Lasomina,została w 1864 r. żoną Ludwika Dłużewskiego. Syn tych ostatnich - Stanisław Benedykt - w 1899 r. odkupił Lasomin od braci Franciszka Henryka i Władysława Józefa Carossich i połączył sąsiadujące ze sobą majątki. To z jego rozległą działalnością łączyć należy m.in. wybrukowanie drogi oraz zmianę fragmentu jej przebiegu, omijając zabudowania wiejskie Dłużewa. Aleja między dworami w Dłużewie i Lasominie - nazwana w 2018 r. na wniosek Stowarzyszenia Przyjaciół Ziemi Siennickiej, przez Radę Gminy „Aleją Stanisława Dłużewskiego” - stała się właściwie drogą wewnętrzną całego majątku. Była również szlakiem łączącym gospodarstwo St. Dłużewskiego z warszawską siecią jadłodajni „Mleczarni Nadświdrzańskiej”, której był on współzałożycielem. Tutaj także, latem 1934 r., powstawały sceny do filmu „Śluby ułańskie”. Po śmierci „ostatniego na Dłużewie” dobra odziedziczyły jego córki: Zofia Kańska oraz Wanda Rzewuska. Codzienne kontakty sióstr, ich bliskich i służby odbywały się niezmiennie tą drogą.

Obecnie część dawnego bruku pod drogą gminną pokryta jest asfaltem, inna tłuczniem, destruktem i żwirem. „Najmłodszy” zaś fragment, wiodący w stronę dworu w Dłużewie oraz fragmenty mniej uczęszczane stopniowo zarastają trawą i krzewami, stając się tą dawną dróżką. Obok bruku od zawsze wiodła ścieżka wydeptana przez pieszych (dzieci z Lasomina uczęszczające do szkoły w Dłużewie oraz parafian w drodze do siennickiego kościoła, często boso), czy rowerzystów omijających „kocie łby”. „Aleja Stanisława Dłużewskiego” znana jest również jako „mazowiecka Via Appia”, z uwagi na podobieństwo do tej starożytnej rzymskiej drogi. Innymi „rzymskimi” atrakcjami związanymi z tą okolicą są ślady osadnictwa z okresu wpływów rzymskich, ale także „akwedukt” (dawniej tzw. „koryto” drewniane, a obecnie metalowa rura) doprowadzający wodę z Sienniczki do rozległego kompleksu stawów oraz związki rodziny Carossi z Rzymem. Obecnie jest to wyjątkowo urokliwy, spokojny szlak przyrodniczy będący wizytówką naszej gminy. Pozwala on, z jednej strony, obserwować wiele gatunków ptaków (bielik, czapla biała, żuraw, łabędź, bocian czarny, dudek, zimorodek), z drugiej zaś je usłyszeć (wilga, kos, śpiewak). Interesujące może się także okazać spotkanie z coraz mniej płochliwymi sarnami, lisami i bobrami oraz poznanie innych walorów krajobrazowych (stawy w Nowodworze i Lasominie, dawny staw młyński, aleja zabytkowych drzew). Z historycznego punktu widzenia, jadąc tą drogą obserwujemy dwór z parkiem w Dłużewie, kapliczkę słupową z 1832(!) roku, której fundację łączyć należy z Antonim Wierusz Kowalskim, ojcem ówczesnej właścicielki Lasomina, a także pozostałości po tutejszym założeniu dworskim oraz pomnik upamiętniający mieszkańców Lasomina poległych w latach 1920 i 1939-1945. Droga może także stanowić doskonałą „bazę wypadową” na inne szlaki: Głupianka („Joście”), dwory w Radachówce i Sufczynie nad Świdrem, Nowy Starogród - Kalonka - Gocław, czy „Góra Wólczańska” i Ptaki. Zachęcając do rodzinnego spaceru lub przejażdżki rowerowej tą zabytkową drogą, należy zwrócić uwagę na potrzebę jej uporządkowania oraz wytyczenie wzdłuż bruku utwardzonej ścieżki pieszo - rowerowej, umożliwiającej swobodny i bezpieczny turystyczno – rekreacyjny, jak też edukacyjny przejazd uczniów, rodzin z dziećmi oraz osób starszych.

 

Waldemar Piekarski

 

ŚCIEŻKA, DRÓŻKA, DROGA

Utworzono dnia 29.07.2020, 08:12

Zegar

Kalendarium

Rok wcześniej Miesiąc wcześniej
Październik 2020
Miesiąc później Rok później
Pon Wt Śr Czw Pt Sb Nie
28 29 30 1 2 3 4
5 6 7 8 9 10 11
12 13 14 15 16 17 18
19 20 21 22 23 24 25
26 27 28 29 30 31 1

Imieniny